AKARYAKIT SEKTÖRÜNDEKİ KAYIT DIŞILIĞIN ÖNLENMESİ İÇİN DEVRİM NİTELİĞİNDE REFORM PAKETİ

AKARYAKIT SEKTÖRÜNDEKİ KAYIT DIŞILIĞIN ÖNLENMESİ İÇİN DEVRİM NİTELİĞİNDE REFORM PAKETİ

01 Mart 2021

Kamuoyuna “Vergi Reform Paketi” adıyla duyurulan Kanun Teklifi’nde akaryakıt sektörü için kritik düzenlemeler öngörülüyor. 

Teklifte, akaryakıt verilerine müdahale edenlere 3 yıldan 5 yıla kadar hapis cezası  öngörülürken,  akaryakıt ticaretinde yapılan belge usulsüzlükleri kaçakçılık kapsamına alınıyor. 

AKARYAKIT VERİLERİNE MÜDAHELE EDENLER İÇİN 3 YILDAN 5 YILA KADAR HAPİS CEZASI ÖNGÖRÜLÜYOR

Vergi Usul Kanununun 359. maddesine (c) fıkrasından sonra gelmek üzere bir fıkra eklenerek, vergi güvenliğinin sağlanması, kayıt dışı ekonomi ve vergi kaçakçılığı ile etkin bir şekilde mücadele edilmesi amaçlarıyla, Hazine ve Maliye Bakanlığınca yetkilendirilmediği halde ödeme kaydedici cihaz mührünü kaldıran, donanım veya yazılımını değiştiren veya yetkilendirilmiş olsun ya da olmasın ödeme kaydedici cihazın hafıza birimlerine, elektronik devre elemanlarına veya harici donanım veya yazılımlarla olan bağlantı sistemine müdahale ederek; gerçekleştirilen satışlara ait mali belge veya bilgilerin cihazda kayıt altına alınmasını engelleyen, cihazda kayıt altına alınan bilgileri değiştiren veya silen, ödeme kaydedici cihaz veya bağlantılı diğer donanım ve sistemler tarafından Hazine ve Maliye Bakanlığı veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarına elektronik ortamda iletilmesi gereken belge, bilgi veya verilerin iletilmesini önleyen veya bunların gerçeğe uygun olmayan şekilde iletilmesine sebebiyet verenlerin üç yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılması öngörülüyor.

BELGE USULSÜZLÜKLERİ KAÇAKÇILIK KAPSAMINA ALINIYOR

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunca (EPDK) lisans verilen akaryakıt dağıtıcısı ve bayisi gibi firmalardan; kayıt dışılığa sebep olacak şekilde belgesiz olarak akaryakıt alım satımı yapanlar, sattıkları akaryakıtların belgelerini başka firmalar veya kişiler adına düzenleyenler ile bu belgeleri kullananlar, mahiyet veya miktar itibarıyla gerçek durumu yansıtmayan belgeleri düzenleyenler veya kullananların fiilleri kaçakçılık suçları kapsamına alınıyor. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından akaryakıt ticareti için lisans verilenlerden; akaryakıtı belgesiz olarak alım satıma konu ettiği, gerçek bir ticari muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi ya da gerçek durumu mahiyet veya miktar itibarıyla yansıtmayacak şekilde belge düzenlediği veya kullandığı tespit edilenlerin iki yıldan beş yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılmaları öngörülüyor.

LİSANS İÇİN VERGİ BORCU OLMAMA ŞARTI GELİYOR
Bir başka düzenleme ile, lisans türleri ile EPDK tarafından belirlenecek diğer lisans türlerinde gerçekleştirilen faaliyetlerden doğan kamu alacaklarının tahsil güvenliğini sağlamak amacıyla belirli işlemlerde ve her yılın belirli ayında lisans sahiplerinin vergi dairesine borcu bulunmadığına ilişkin belge ibrazı zorunluluğu getiriliyor.
Bu Kanunda belirtilen 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcu bulunmamasına ilişkin koşulu sağlayamayan lisans sahiplerinin lisans kapsamındaki faaliyeti EPDK tarafından bir ay süreyle geçici olarak durdurulacak ve bu süre içinde söz konusu tesis için başka bir gerçek veya tüzel kişiye de lisans verilmeyecek.

Ayrıca, petrol piyasasında rekabet ortamının iyileştirilmesi ve kayıt dışı ekonomi ile mücadele amaçları doğrultusunda EPDK’ya lisans sahipleri için teknoloji, kalite, güvenlik, hizmet ve teşebbüsün sürdürülebilirliğine yönelik teknik ve ekonomik kriterler ve özel şartlar belirleme yetkisi veriliyor. Belirlenen kriter ve şartları sağlayamayanların lisansı sona erdirilecek.

DAĞITICININ BİR DAĞITICIDAN ALDIĞI YAKITI BAŞKA BİR DAĞITICIYA SATIŞI YASAKLANIYOR

Başka bir düzenleme ile de, dağıtıcıların başka bir dağıtıcıdan aldığı akaryakıtı başka bir dağıtıcıya tekrar satmasına yasak getirilerek dağıtıcılar arası ticaret yeniden düzenleniyor.

Bu Kanunda yer alan dağıtıcılar arası akaryakıt ticaretine ilişkin hükümlere aykırı davrandığı tespit edilen dağıtıcının lisans kapsamındaki faaliyeti EPDK tarafından bir ay süreyle geçici olarak durdurulacak ve bu süre içinde söz konusu tesis için başka bir gerçek veya tüzel kişiye de lisans verilmeyecek.

HİLE VE YALAN BEYANDA BULUNANLARIN LİSANSI İPTAL EDİLECEK

Diğer bir düzenleme ile, VUK’un 359. maddesinde ihdas edilen (ç) bendinde yer alan fiilleri işlediği tespit edilenler ile dağıtıcılar arası akaryakıt ticareti ile ilgili hükümlere aykırı hareket edenler hakkında idari yaptırım uygulanabilmesi ve Kanuna karşı hile veya yalan beyanda bulunulmasından dolayı lisansı iptal edilenlerin tekrar piyasaya girişinin engellenmesine yönelik değişiklikler yapılıyor.

Buna göre,

- 5015 sayılı Petrol Kanununun 20. Maddesi kapsamında yapılan talep veya işlemlerde, kanuna karşı hile veya yalan beyanda bulunulduğunun tespiti hâlinde lisans iptal edilecek. Bu şekilde lisansı iptal olanlara yeniden lisans verilmeyecek. Lisans sahibinin tüzel kişi olması durumunda söz konusu iptale konu fiilin işlendiği tarih itibarıyla yüzde ondan fazla paya sahip ortaklar ile görevden ayrılmış olan veya halen görevde bulunan yönetim kurulu başkan ve üyelerine, temsil ve ilzama yetkili olanlara lisans verilmeyecek ve bu kişiler lisans başvurusu yapan tüzel kişiliklerde doğrudan pay sahibi olamayacak.
- Vergi Usul Kanununun 359. maddesinin (ç) bendinde belirtilen kaçakçılık fiillerinin işlendiği tespit edilen rafineri hariç her türlü tesiste lisansa tabi tüm faaliyetler kovuşturmaya yer olmadığına dair karar veya mahkeme kararı kesinleşinceye kadar EPDK tarafından geçici olarak durdurulacak ve bu süre içinde söz konusu tesis için başka bir gerçek veya tüzel kişiye de lisans verilmeyecek. Kesinleşmiş mahkeme kararına göre lisans sahiplerinin lisansı iptal edilecek.

SIVILAŞTIRILMIŞ PETROL GAZLARI (LPG) VE ELEKTRİK PİYASALARINDA BELİRLİ İZİNLER ALMAK SURETİYLE FAALİYETTE BULUNANLARA DA VERGİ BORCU BULUNMAMA ŞARTI GELİYOR

5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun kapsamında enerji alanında belirli izinler almak suretiyle bulunulan faaliyetler katma değeri yüksek ürünlere ilişkin. Bu ürünler Özel Tüketim Vergisi Kanunu ile Katma Değer Vergisi Kanunu kapsamında yüksek oranlarda vergiye tabi stratejik ürünler.
Yapılan düzenleme ile, bu Kanuna göre dağıtıcı ve bayilik lisansları ile Kurum tarafından belirlenen diğer lisans türlerine ilişkin olarak lisans başvurusu, lisans tadili veya lisans süresi uzatılmasına ilişkin taleplerin yerine getirilmesi için 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcunun bulunmaması şartı getiriliyor. Ayrıca, söz konusu lisans sahiplerinin her yılın Nisan ayının son günü itibarıyla 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcu bulunmadığına dair belgeyi izleyen ayın onbeşinci günü sonuna kadar EPDK’ya ibraz etmeleri zorunlu tutuluyor.