PÜİS GENEL BAŞKANI OKUMUŞ: UYARI MEKANİZMASI ŞART

PÜİS GENEL BAŞKANI OKUMUŞ: UYARI MEKANİZMASI ŞART

01 Ekim 2016

Petrol Ürünleri İşverenler Sendikası (PÜİS) Genel Başkanı İmran Okumuş, Anayasa Mahkemesi’nin aldığı iptal kararına ilişkin bir açıklama yaptı. Genel Başkan Okumuş’un açıklaması şöyle:

“Anayasa Mahkemesinin vermiş olduğu karar, her ne kadar 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu’nun iki maddesiyle sınırlı olsa da madde hükümlerinin iptal gerekçeleri, 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu’nun cezalara ilişkin 19’uncu maddesinin diğer hükümlerini de Anayasaya uygunluk açısından sorgulanır hale getirmiştir.

‘Suçun kapsadığı alan, kasıt olup olmamasına bakılmaksızın herkese aynı ceza verilmesi adil değil’

Bilindiği gibi, petrol piyasasında öngörülen idari para cezaları maktu olarak belirlenmiş ve bu cezaları uygulayacak olan Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu’na herhangi bir takdir hakkı verilmemiştir. Bir başka ifadeyle söz konusu cezaların uygulanmasında, fiildeki haksızlığın içeriği ve boyutu, kusur durumu, ceza uygulanacak işletmenin ekonomik büyüklüğü gibi hususlar ceza miktarının tayininde dikkate alınmadan herkese aynı cezanın uygulanması öngörülmüştür.

5015 Sayılı Petrol Piyasası Kanunu’nda yer alan ceza maddelerinin suçun kapsadığı veya etkilediği alana, kasıt olup olmadığına ve buna benzer değerlere göre adil bir ayrım yapılmadan tanzim edilmesi sonucunda, özellikle bayi kesiminde çok ciddi mağduriyetler oluşturmuştur. Piyasadaki etkisi milyarlarca TL ve milyonlarca ton ile ölçülen bir sektör oyuncusu ile yüz litrelik bir satışı sırasında yaptığı hata dolayısıyla bir bayiye verilen cezanın aynı büyüklükte olması takdir edilir ki adil ve hakkaniyetli değildir. Daha da önemlisi idari para cezalarının çok yüksek olması, idari para cezalarının caydırıcılık vasfından tamamen uzaklaşmasına ve akaryakıt piyasasında çok ciddi bir kaosun yaşanmasına yol açmıştır.

Dolayısıyla, cezaların suçun kapsadığı veya etkilediği alanla orantılı olması ve öldürücülük vasfından uzaklaşarak caydırıcı vasfına dönüşmesi için Kanun’un yeniden yapılandırılması şarttır.  Bu bağlamda caydırıcı vasfından çok uzak, kesinlikle öldürücü nitelikte olan cezalar makul seviyelere indirilmeli ve daha da önemlisi cezaların miktarları suçun kapsamına göre belirlenmelidir.

‘Uyarı mekanizması şart’

Bir diğer önemli husus ise 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu’nda Kanun hükümlerinin ihlalinin tespiti halinde yaptırım öncesi herhangi bir ihtar mekanizmasının öngörülmemesidir. Bunun sonucunda EPDK tespit ettiği her ihlal için Kanun’da öngörülen cezaları doğrudan uygulamış ve bunun sonucunda çok büyük mağduriyetler oluşmuştur.  Bu nedenle Kanun’da yapılması gerekli olan çok önemli bir değişiklik de, uyarı mekanizmasının Kanun’a ilave edilmesidir.”